İnsanlar davranış ve tutumları açısından neden farklıdır?

Neden bazı insanlar daha hareketli iken bazıları daha sakindir? Bazı kişiler çevreleriyle hemen kaynaşırken bazıları neden daha çekingen davranır? Bazı insanların ilişkilerinde yaşadıkları sorunlardan duygusal olarak çok etkilenirken bazılarının çok daha az etkilenmesinin nedeni nedir?

Yetiştirme tarzı mı, cinsiyet mi, kültür mü, yaşanan olayların farklılığı mı?

Yoksa bu farklılıkların temel nedenini başka bir yerde mi aramalıyız?

Enneagram mizaç/kişilik modeli bu farklılıkların en önemli nedeninin doğuştan gelen farklılıklar olduğunu söyler.

Farklılıklarımızı oluşturan bu temel neden doğuştan getirmiş̧ olduğumuz psikolojik çekirdeğimizdir. Enneagram modelinde buna mizaç denilmektedir.

Mizaç; psikolojimizin temel zeminini oluşturmakta olup kişiliğimiz bu zemin üzerinde şekillenir. Mizacı bir çekirdeğe benzetirsek; kişiliğimiz o çekirdekten gelişen ağaç olarak değerlendirilebilir.

Doğaldır ki; kişiliğimizin oluşumunda anne-baba, eğitim, kültür, inanç ve yaşanan olayların da kısmen etkili olduğu bir gerçektir. Ancak en temel etken doğuştan getirdiğimiz bu mizaç çekirdeğidir.

Her birimiz hayatımızın çeşitli dönemlerinde şu soruları kendimize sormuşuzdur.

Ben kimim? En doğal halimde sahip olduğum değer, erdem ve yetenekler nelerdir?

Beni sınırlayan ve kaçınmaya sevk eden korkularım nelerdir?

Niçin kendimi zaman zaman engelliyor ve aynı hataları yapıyorum?

Neden bazı insanlar benzer bir olayda benden daha farklı şeyler düşünüp hissediyor?

Neden olayları bazı kişilerden daha farklı algılıyorum?

Davranış ve tutumlarımın ardındaki arayış ve isteklerim nelerdir?

En derindeki ihtiyaçlarım, korkularım ve beni sınırlayan yanlış kabullerim nelerdir?

Bir düşünsenize…

Kendinizin bile tam olarak adını koyamadığınız temel arayışınızı, korkunuzu, hayata tutunma biçiminizi, ilişkinizden beklentilerinizi, zorluk ve kısıtlılıklarınızı bilmek; size hayatınızı daha doğru bir şekilde yorumlama kabiliyeti sağlamaz mıydı?

İşte Enneagram modeli bize bu imkanı sağlayan bir metodoloji sunuyor.

Enneagram modelinde dokuz temel mizaç/kişilik tipi vardır. Her bir tipin temel arayışı, temel korkusu ve kendine has bir düşünce, duygu ve davranış örüntüsü vardır. Her bir kişi bu dokuz yapıdan birinin baskınlığı il doğar. Baskın olan bu tipe kişinin ana tipi denir. Bunun yanı sıra kişinin ikincil derecede etkilendiği bir tip vardır, buna ise kişinin kanat tipi denir.